ભારતમાં ૧ એપ્રિલ, ૨૦૨૬થી ચાઈનીઝ સીસીટીવી (CCTV) કેમેરા પર મોટો પ્રતિબંધ લાગવા જઈ રહ્યો છે. કેન્દ્ર સરકારના નવા સુરક્ષા નિયમોને કારણે હિકવિઝન (Hikvision) અને દહુઆ (Dahua) જેવી મોટી કંપનીઓ હવે ભારતમાં તેમના ઇન્ટરનેટ-કનેક્ટેડ કેમેરા વેચી શકશે નહીં.
ભારત સરકાર દેશની આંતરિક સુરક્ષાને વધુ મજબૂત કરવા માટે એક મોટું પગલું ભરવા જઈ રહી છે. ૧ એપ્રિલ, ૨૦૨૬ થી ભારતમાં ચાઈનીઝ બ્રાન્ડના CCTV કેમેરાના વેચાણ અને ઇન્સ્ટોલેશન પર કડક નિયમો અથવા પ્રતિબંધ લાગુ થઈ શકે છે. જો તમે તમારા ઘર કે ઓફિસ માટે નવા કેમેરા લેવાનું વિચારી રહ્યા છો, તો આ સમાચાર તમારા માટે ખૂબ જ મહત્વના છે.
આ ફેરફાર પાછળનું મુખ્ય કારણ અને તેની અસરો વિશેની સંપૂર્ણ માહિતી નીચે મુજબ છે:
શા માટે પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો?
ભારત સરકારના ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને ઇન્ફોર્મેશન ટેકનોલોજી મંત્રાલય (MeitY) દ્વારા રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાને ધ્યાનમાં રાખીને નવા STQC (Standardisation Testing and Quality Certification) નિયમો લાગુ કરવામાં આવ્યા છે.
- ડેટા સુરક્ષા: ચાઈનીઝ ચિપસેટ ધરાવતા કેમેરા દ્વારા ભારતીય ડેટા વિદેશી સર્વર પર જવાની અને જાસૂસી થવાની આશંકા હતી
- નવા સર્ટિફિકેશન નિયમો: હવે દરેક કંપનીએ કેમેરામાં વપરાતા ‘સિસ્ટમ-ઓન-ચિપ’ (SoC) કયા દેશના છે તેની સ્પષ્ટતા કરવી પડશે. સરકારે ચાઈનીઝ ચિપસેટ ધરાવતા પ્રોડક્ટ્સને સર્ટિફિકેટ આપવાનો ઈન્કાર કરી દીધો છે.
- સુરક્ષા છીંડા: નવા નિયમો હેઠળ કેમેરાનું કડક ટેસ્ટિંગ કરવામાં આવશે જેથી તેમાં કોઈ પણ પ્રકારનું રિમોટ એક્સેસ કે હેકિંગની શક્યતા ન રહે.
શું બદલાશે? (મુખ્ય અસરો)
૧. ચાઈનીઝ બ્રાન્ડ્સ પર પ્રતિબંધ
૧ એપ્રિલથી Hikvision, Dahua, અને TP-Link જેવી બ્રાન્ડ્સના ઈન્ટરનેટ પ્રોટોકોલ (IP) કેમેરાના વેચાણ પર રોક લાગશે. આ સિવાય શાઓમી (Xiaomi) અને રિયલમી (Realme) જેવી સ્માર્ટફોન બ્રાન્ડ્સ પણ સ્માર્ટ હોમ કેમેરા સેગમેન્ટમાંથી બહાર નીકળી ગઈ છે
૨. સીસીટીવીના ભાવમાં વધારો
ચાઈનીઝ કંપનીઓ સસ્તા ભાવે કેમેરા આપતી હતી. હવે નોન-ચાઈનીઝ ચિપસેટ (જેમ કે તાઈવાન કે અમેરિકાના) વાપરવાના કારણે મેન્યુફેક્ચરિંગ ખર્ચ ૧૫% થી ૨૦% વધી શકે છે, જેની સીધી અસર ગ્રાહકોના ખિસ્સા પર પડશે
૩. ભારતીય બ્રાન્ડ્સનો દબદબો
આ નિર્ણયથી CP Plus, Matrix, Qubo, અને Sparsh જેવી ભારતીય કંપનીઓને મોટો ફાયદો થશે. રિપોર્ટ મુજબ, ૨૦૨૬ની શરૂઆત સુધીમાં ભારતીય બ્રાન્ડ્સે બજારમાં ૮૦% થી વધુ હિસ્સો કબજે કરી લીધો છે
૪. જૂના કેમેરાનું શું થશે?
જો તમારી પાસે પહેલેથી જ ચાઈનીઝ સીસીટીવી કેમેરા લાગેલા છે, તો તેને ઉતારવાની જરૂર નથી. જોકે, ભવિષ્યમાં તેના સોફ્ટવેર અપડેટ્સ કે સર્વિસ મેળવવામાં મુશ્કેલી પડી શકે છે કારણ કે કંપનીઓ ભારતીય માર્કેટમાંથી બહાર જઈ રહી છે.
નવા નિયમોમાં શું જોવું?
હવેથી જ્યારે પણ તમે નવો સીસીટીવી કેમેરા ખરીદો, ત્યારે તેના પેકેજિંગ પર “This CCTV camera complies with Essential Requirement(s) for Security” એવું લખાણ છે કે નહીં તે ખાસ તપાસવું [૧૩, ૧૪].
શું તમે તમારા ઘર કે ઓફિસ માટે નવા સુરક્ષા કેમેરા ખરીદવાનું વિચારી રહ્યા છો? જો હા, તો હું તમને ભારતીય બ્રાન્ડ્સના વિકલ્પો શોધવામાં મદદ કરી શકું છું.
