Health Care : મધ્યપ્રદેશના ઇન્દોરમાં, દૂષિત પાણી પીવાથી લોકો બીમાર પડી રહ્યા છે. ઇન્દોરના ભગીરથપુરા વિસ્તારમાં ઉલ્ટી અને ઝાડાથી પીડાતા દર્દીઓ મોટી સંખ્યામાં નોંધાઈ રહ્યા છે. આ વિસ્તારમાં અત્યાર સુધીમાં આવા 1,500 થી વધુ કેસ નોંધાયા છે. તપાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે, નર્મદા નદી પછી, બોરવેલનું પાણી પણ દૂષિત મળી આવ્યું છે. મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનની તપાસમાં બોરવેલના પાણીમાં ફેકલ કોલિફોર્મ બેક્ટેરિયા જોવા મળ્યા છે, જે આંતરડામાં પ્રવેશ કરે તો બીમારીનું કારણ બની શકે છે.
ફેકલ કોલિફોર્મ બેક્ટેરિયા શું છે?
ડૉ. વિશાલ ખુરાના (ડિરેક્ટર, ગેસ્ટ્રોએન્ટેરોલોજી વિભાગ, મેટ્રો હોસ્પિટલ, ફરીદાબાદ) એ સમજાવ્યું કે ફેકલ કોલિફોર્મ બેક્ટેરિયા એ સુક્ષ્મસજીવો છે જે મનુષ્યો અને પ્રાણીઓના આંતરડામાં જોવા મળે છે. પાણી અથવા ખોરાકમાં તેમની હાજરીને ફેકલ દૂષણની નિશાની માનવામાં આવે છે. આ બેક્ટેરિયાની હાજરી, ખાસ કરીને પીવાના પાણીમાં, ગંભીર આરોગ્ય જોખમ ઊભું કરી શકે છે.
ફેકલ કોલિફોર્મ બેક્ટેરિયાથી થતી બીમારી
ફેકલ કોલિફોર્મ પોતે હંમેશા રોગનું કારણ નથી, પરંતુ તે ઘણા હાનિકારક જંતુઓ વહન કરી શકે છે, જેમ કે ઇ. કોલી, સાલ્મોનેલા અને શિગેલા. આ બેક્ટેરિયાના સંપર્કમાં આવવાથી ઝાડા, ઉલટી, પેટમાં દુખાવો, ટાઇફોઇડ, કોલેરા અને હેપેટાઇટિસ A જેવા રોગોનું જોખમ વધે છે. બાળકો, વૃદ્ધો અને નબળી રોગપ્રતિકારક શક્તિ ધરાવતા લોકોમાં આ ચેપ વધુ ગંભીર હોઈ શકે છે.
ફેકલ કોલિફોર્મ બેક્ટેરિયાને કેવી રીતે અટકાવવું?
આને રોકવા માટે, સ્વચ્છ અને સલામત પાણીનો ઉપયોગ, ઉકાળેલું અથવા ફિલ્ટર કરેલું પાણી, સારી હાથની સ્વચ્છતા જાળવવી અને ખુલ્લામાં મળત્યાગ ટાળવો જરૂરી છે. ફેકલ કોલિફોર્મ માટે પરીક્ષણ એ ચેતવણી છે કે ગંભીર બીમારીઓથી બચવા માટે પાણી અથવા ખોરાક લેતા પહેલા સાવચેતી રાખવી જરૂરી છે.